Lê Giản (Tô Gĩ) (1911-2003)

Wednesday, May 18, 2011

  


Lê Giản (Tô Gĩ hay Dĩ) (1911-2003) là một lão thành cách mạng cộng sản Việt Nam.

Lê Giản (Tô Gĩ hay Dĩ) sinh năm 1911, trong một gia đình nhà nho nghèo ở thôn Xuân Cầu, xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.

Lê Giản (Tô Gĩ hay Dĩ) (1911-2003)
Mời Xem:

  1. Tiểu sử
  2. Các bài viết (sưu tầm trên mạng)


Tiểu sử


Lê Giản (Tô Gĩ hay Dĩ) sinh năm 1911. Bố làm thày đồ dạy chữ nho, chữ quốc ngữ cho các gia đình khá giả chung nhau góp thóc, gạo nuôi thày dạy ở nhà cho con cháu. Hồi nhỏ, đến năm ngoài 10 tuổi, cùng Tô Hiệu theo học các lớp đồng ấu, dự bị, sơ đẳng ở trường làng. Sau do mẹ mất sớm, phải ra Hà Nội nhờ một người bà con buôn bán tơ lụa nuôi cho ăn học và giúp đỡ công việc vặt trong nhà.
Những năm 1926-1929, ông tham gia phong trào đấu tranh của học sinh, sinh viên, được Học sinh đoàn, một tổ chức của Việt Nam thanh niên Cách mạng đồng chí Hội, sau trở thành Đông dương Cộng sản Đảng kết nạp vào hội.
Năm 1930 vào Nam hoạt động (cùng Tô Chấn, Tô Hiệu, Tô Quang Đẩu).
Năm 1931 từ Nam kỳ trở lại miền Bắc, sau đó cùng gia đình chuyển xuống sinh sống ở Hải Phòng và tham gia hoạt động cách mạng ở đây.
Năm 1940 bị đế quốc Pháp bắt đầy lên Sơn La, cho đến tháng 6/1941 thì bị đầy đi Madagascar.
Tại đây, trong thế chiến II, ông (cùng 6 đồng chí khác) được quân đội Anh (lúc đó là phe Đồng minh chống phát xít) trả lại tự do, giao cho quân đội Mỹ.

Một số tù chính trị Việt Nam trong đó có ông và ông Phan Bôi (Hoàng Hữu Nam) được OSS (Cục tình báo chiến lược, tiền thân của CIA) chọn đưa về Cancutta - Ấn Độ huấn luyện với tư cách là quân Đồng minh chống phát xít Nhật.
Tháng 8 năm 1944 ông được thả dù về Việt Nam. Ông mang điện đài, tài liệu, tiền và vũ khí về cho Ðảng, được chủ tịch Hồ Chí Minh giao cho việc thành lập ngành công an.
Ông làm Tổng giám đốc Nha công an Việt Nam từ năm 1946 cho đến năm 1953. Sau, ban lãnh đạo Ðảng nghe theo kinh nghiệm Trung Quốc không để cho người từng có thời gian sống với địch nắm những công tác quan trọng, gạt ông khỏi chức vụ.
Từ đó, ông làm Phó Chánh án Toà án nhân dân tối cao cho đến khi về hưu (1978).
Từ những năm 1980, ông đã viết nhiều bài báo và tham luận góp ý kiến với lãnh đạo về các vấn đề chính trị, về dân chủ. Ông có uy tín rất lớn trong những người cộng sản thế hệ già.

Ông mất ngày 20 tháng 10 năm 2003, tại Hà Nội, hưởng thọ 92 tuổi.

Các bài viết sưu tầm trên mạng



  1. Lê Giản hồi ký - Xem tại đây - Blog Làng Xuân Cầu
  2. Kỷ niệm 10 năm ngày mất của lão thành cách mạng Tô Gĩ (1913-2003) - Tô Quyết Tiến, Trang tin Họ Tô Việt Nam.
  3. Cố Phó Chánh án TANDTC Lê Giản: Cả cuộc đời tận tâm với sự nghiệp cách mạng - Trần Minh Giang, 03/02/2012, Blog Làng Xuân Cầu
  4. 7 chiến sĩ Cách mạng được máy bay Anh đưa về Việt Nam năm 1942 - Thanh Lê, 2/9/2005, Báo Công an Nhân dân Điện tử.
  5. Lũng Cò - Sân bay quốc tế đầu tiên của Việt Nam - Nguyễn Huy Du (Khu di tích Tân Trào), 5/11/2009, Báo điện tử Tuyên Quang.
  6. Chính phủ 1945 của Cụ Hồ bắt đầu từ đâu? - Lê Đỗ Huy/Bee.net, 02/09/2011, Blog BanTroi.
  7. Điệp viên nhảy dù thành Giám đốc công an Trung Bộ - Hồi ký của Cụ Nguyễn Văn Ngọc. Nhà xuất bản Công an Nhân dân Hà Nội 1988, ISSUU.
  8. Intelligence in a time of decolonization: The case of the Democratic Republic of Vietnam at war (1945–50) - Christopher E. Goscha, Intelligence and National Security, Vol 22, No 1 (February 2007), ISSUU.

  1. Lê Giản - Người chiến sĩ cách mạng trong kháng chiến gắn bó với mảnh đất An toàn khu Định Hóa Thái Nguyên - Lý Thị Chiên, 09/02/2012, Ban quản lý Khu di tích lịch sử - sinh thái ATK Định Hoá Thái Nguyên
  2. Chuyện Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp người anh ruột ở Hà Nội - Hồng Thái H.T., 18/05/2009, Báo Công an Nhân dân Điện tử.
  3. Nguyễn Văn Linh là như thế - Xuân Cang, 30/06/2010, Báo Người Lao Động Điện tử
  4. Thư của ông LÊ GIẢN gửi Bộ Chính trị Trung ương CSVN (8/12/1994) - Diễn đàn Forum, 11/05/2011.
  5. Gia đình bà Lê Giản viếng Đại tướng - Báo VietNamNet, 12/10/2013.
  6. Bộ trưởng Bộ Công an Việt Nam - Bách khoa toàn thư mở Wikipedia.
  7. Chuyện đời của một vị tướng anh hùng: Điều chưa kể - Nguyễn Thiêm, 07/09/2014, Báo Công an nhân dân điện tử.
  8. Đèn Cù (Tập 2, Chương 54) - Trần Đĩnh, Thư viện Vinadia.
  9. Cả cuộc đời tận tâm với sự nghiệp cách mạng - Trần Minh Giang, 13/04/2012, Báo điện tử Công lý.






TOP



TOP

0 nhận xét:

Post a Comment